1. Dlaczego obecna skala podatkowa w Polsce wymaga zmian?
Obecny system podatkowy PIT w Polsce charakteryzuje się ogromnym skokiem podatkowym w drugim progu:
- I próg: 12% od dochodów do 120 000 zł rocznie (z kwotą wolną 30 000 zł, czyli kwotą zmniejszającą podatek 3 600 zł)
- II próg: aż 32% od nadwyżki powyżej 120 000 zł
Różnica wynosi aż 20 punktów procentowych. W warunkach skumulowanej inflacji z ostatnich lat, coraz większa część pracowników średniego szczebla, specjalistów i inżynierów przekracza próg 120 000 zł (10 000 zł brutto miesięcznie), wpadając w stawkę 32%.
2. Projekt rządowy na 2027 rok: Nowa 3-stopniowa skala PIT
Projekt zakłada wprowadzenie nowej stawki pomostowej, która ma złagodzić uderzenie podatkowe dla klasy średniej:
| Przedział dochodu rocznego | Stawka podatku | Objaśnienie |
|---|---|---|
| Do 30 000 zł | 0% | Kwota wolna od podatku (30 000 zł) |
| 30 000 zł – 130 000 zł | 12% | Przesunięcie I progu ze 120 tys. na 130 tys. zł |
| 130 000 zł – 150 000 zł | 24% (Nowość) | Stawka pomostowa (zamiast dotychczasowych 32%) |
| Powyżej 150 000 zł | 32% | Najwyższa stawka tylko od nadwyżki powyżej 150 tys. zł |
Ile zaoszczędzi podatnik?
- Osoba zarabiająca 130 000 zł: zysk 2 000 zł rocznie (podatek 12% zamiast 32% od kwoty 10 000 zł).
- Osoba zarabiająca 150 000 zł i więcej: maksymalna oszczędność wynosi 3 600 zł rocznie (300 zł miesięcznie więcej w portfelu).
3. Jak inne kraje rozwiązują problem skoków podatkowych i inflacji?
🇩🇪 Niemcy: Walka z „zimną progresją” (Kalte Progression)
W Niemczech taryfa podatkowa nie ma stałych, sztywnych progów, lecz opiera się na formule liniowo-progresywnej (od 14% do 42% i 45%). Aby zapobiec sytuacji, w której podwyżki inflacyjne są zjadane przez wyższe podatki, rząd niemiecki w ramach Steuerfortentwicklungsgesetz corocznie przesuwa punkty węzłowe taryfy oraz podnosi kwotę wolną Grundfreibetrag (wzrost powyżej 12 000 € rocznie).
🇬🇧 Wielka Brytania: Pułapka Fiscal Drag vs Szkockie 6 progów
W Anglii i Walii kwota wolna (£12,570) oraz próg 40% (£50,270) zostały zamrożone na wiele lat, co ministerstwo finansów wykorzystuje jako tzw. stealth tax (ukryty podatek). Tymczasem w Szkocji wprowadzono aż 6 wąskich przedziałów podatkowych (Starter 19%, Basic 20%, Intermediate 21%, Higher 42%, Advanced 45%, Top 48%), co pozwala na niezwykle płynne stopniowanie obciążeń.
🇺🇸 Stany Zjednoczone: Koniec obniżonych stawek TCJA
W USA stawki federalne (10%, 12%, 22%, 24%, 32%, 35%, 37%) uchwalone w ustawie TCJA w 2017 roku wygasają. O ile Kongres nie uchwali nowelizacji, podatnicy staną w obliczu powrotu do wyższych stawek bazowych (m.in. 15%, 25%, 28%, 33%, 39.6%).